Prebiotic và probiotic khác nhau thế nào trong thực phẩm?

Prebiotic và probiotic thường được đặt cạnh nhau trong quảng cáo về tiêu hóa, nhưng chúng không phải hai cách gọi cho cùng một thứ. Việc dùng đúng thuật ngữ đặc biệt quan trọng khi phát triển sản phẩm và đánh giá claim.

1. Prebiotic là gì?

Theo đồng thuận khoa học của ISAPP, prebiotic là một cơ chất được vi sinh vật của cơ thể sử dụng chọn lọc và qua đó mang lại lợi ích sức khỏe. Nhiều prebiotic được nghiên cứu là các dạng chất xơ cụ thể, nhưng không phải mọi chất xơ đều là prebiotic.

2. Probiotic là gì?

Probiotic nói đến các vi sinh vật sống, khi được sử dụng với lượng phù hợp, mang lại lợi ích sức khỏe cho vật chủ. Khái niệm này gắn với chủng vi sinh cụ thể, lượng sử dụng và bằng chứng; chỉ ghi “có lợi khuẩn” là chưa đủ để hiểu giá trị sản phẩm.

3. Thực phẩm lên men không tự động là probiotic

Quá trình lên men sử dụng vi sinh vật, nhưng sản phẩm cuối có thể không còn vi sinh vật sống hoặc chủng vi sinh chưa được chứng minh lợi ích theo định nghĩa probiotic. Vì vậy “fermented” và “probiotic” không nên dùng thay thế nhau.

4. Hạt và ngũ cốc không tự động là prebiotic

Hạt, đậu và ngũ cốc có thể cung cấp chất xơ, nhưng muốn gọi một thành phần là prebiotic cần căn cứ cụ thể hơn việc nó “nuôi vi khuẩn đường ruột” theo nghĩa chung.

5. Khi đọc nhãn probiotic, nên tìm gì?

• Tên chi/loài và tốt hơn là thông tin chủng khi có.
• Lượng vi sinh vật tại thời điểm phù hợp theo hướng dẫn sản phẩm.
• Điều kiện bảo quản.
• Khẩu phần sử dụng.
• Claim có phù hợp với bằng chứng của chủng/sản phẩm hay không.

6. Khi đọc nhãn prebiotic

Hãy xem thành phần cụ thể, lượng sử dụng và claim. Các thuật ngữ chung như “chất xơ từ hạt” không đủ để kết luận tác dụng prebiotic.

7. Synbiotic là gì?

Synbiotic là khái niệm liên quan đến sự kết hợp vi sinh vật sống và cơ chất được thiết kế để mang lại lợi ích; nó cũng có định nghĩa khoa học riêng. Không nên đơn giản hóa thành “cứ trộn probiotic + chất xơ là synbiotic”.

Kết luận

Điểm quan trọng nhất là dùng đúng thuật ngữ: chất xơ không đồng nghĩa prebiotic, thực phẩm lên men không đồng nghĩa probiotic. Với sản phẩm thương mại, thành phần, chủng, liều lượng, bảo quản và bằng chứng mới quyết định claim có đứng vững hay không.

Nội dung mang tính giáo dục, không thay thế tư vấn y khoa.